Tahıl ve yem hammaddesi ithalatında nakliye, yurt dışındaki yükleme noktasından Türkiye’deki değirmen, yem fabrikası, silo veya depoya kadar uzanan sürecin ürün özelliklerine göre planlanmasını gerektirir. Dökme buğday, torbalı mısır, soya küspesi ve büyük torbalı mineral yem girdisi aynı taşıma ihtiyaçlarına sahip değildir. Ürünün kullanım amacı, fiziksel biçimi ve boşaltma koşulları birlikte değerlendirilmelidir.
İthalatçıların uluslararası yük taşımacılığı seçeneklerini karşılaştırırken yalnızca ürün adı ve toplam tonaj bildirmesi yeterli olmaz. Dökme veya ambalajlı sevk biçimi, yükün teknik bilgileri, Türkiye’de kullanılacak giriş noktası ve alıcı tesisinin imkânları açıklanmalıdır. Ana taşıma kadar terminalden fabrikaya yapılan son taşıma da hizmet planında yer almalıdır.
Kapsam: Hangi Tahıl ve Yem Hammaddeleri Taşınır?
Bu rehber, Türkiye’ye ticari amaçla getirilen tahılları ve yem üretiminde kullanılabilecek farklı hammaddeleri kapsar. Aynı ürünün gıda veya yem amacıyla kullanılması farklı değerlendirmeler gerektirebilir. Kullanım amacı baştan belirtilmeli; tohumluk, gıdalık ve yemlik ürünler birbirinin yerine tanımlanmamalıdır.
Aşağıdaki ürünlerin sayılması, bütün menşelerden aynı koşullarla ithal edilebildiklerini göstermez. Ürün, işleme biçimi, bileşim ve menşe bakımından güncel ithalat şartları ayrıca doğrulanmalıdır. Atık niteliği taşıyabilecek malzemeler normal ticari yem hammaddesi gibi sunulmamalıdır.
Buğday, Arpa ve Diğer Tahıllar
Buğday, arpa, çavdar, yulaf ve tritikale gibi tahıllar bu kapsamda değerlendirilebilir. Ürünün ticari sınıfı, kullanım amacı ve sevke hazır biçimi açıklanmalıdır. Dökme yükle torbalı gönderi aynı elleçleme ve kabul düzenine sahip değildir.
Ürün partilerinin ayrımı, miktar kayıtları ve alıcı tesisinin kabul sistemi önceden planlanmalıdır. Değirmen teslimiyle yem fabrikası veya depoya teslim aynı boşaltma beklentisini oluşturmayabilir. Taşıyıcı ürünün nereye ve hangi kapsamda teslim edileceğini bilmelidir.
Mısır, Sorgum ve Diğer Taneli Yem Girdileri
Mısır, sorgum ve diğer uygun taneli ürünler gerçek ticari tanımlarıyla listelenmelidir. Kırılmış veya farklı işlem görmüş ürünler, bütün tane yüklerle aynı kabul varsayımına sahip olmamalıdır. Ürünün fiziksel biçimi taşıma ve boşaltma planını etkileyebilir.
Nem ve yabancı madde gibi teknik kabul bilgileri, üretici veya tedarikçi belgeleriyle açıklanmalıdır. Bütün tahıllar için tek bir nem sınırı veya taşıma koşulu verilmemelidir. Alıcının şartnamesiyle uygulanabilir kurallar birlikte değerlendirilmelidir.
Yağlı Tohum Küspeleri ve Ekstraksiyon Ürünleri
Soya, ayçiçeği ve kanola küspesi gibi ürünler yem hammaddesi sevkiyatında yer alabilir. Üretim yöntemi, fiziksel biçim ve ilgili teknik özellikler paylaşılmalıdır. Küspelerin tamamı aynı denizyolu yük kabulüne sahip kabul edilmemelidir.
Özellikle dökme deniz taşımalarında ürünün gerçek özelliklerine uygun yük sınıflandırması ve kabul koşulları doğrulanmalıdır. Kendiliğinden ısınma veya başka özel taşıma risklerinin bulunup bulunmadığı yetkin taraflarca değerlendirilmelidir. Genel ürün adından hareketle sınıf veya muafiyet belirlenmemelidir.
Kepek ve Değirmencilik Yan Ürünleri
Buğday kepeği ve diğer değirmencilik yan ürünleri; dökme, torbalı veya farklı işlenmiş biçimlerde gönderilebilir. Hacim, yoğunluk ve paketleme bilgileri taşıma kapasitesini etkileyebilir. Aynı tonajdaki tahıl ve kepeğin aynı alanı kapladığı varsayılmamalıdır.
Ürün kaybı, toz ve diğer yüklerle karışma ihtimali değerlendirilmelidir. Alıcının depolama ve boşaltma sistemiyle uyum önceden kontrol edilmelidir. Teknik kabul ve analiz işlemleri taşıma hizmetinden ayrı tanımlanmalıdır.
Damıtma ve Gıda Üretimi Kaynaklı Yem Girdileri
Kurutulmuş damıtma yan ürünleri, kurutulmuş pancar posası ve benzeri girdiler bu grupta değerlendirilebilir. Kurutulmuş, peletlenmiş veya başka biçimde hazırlanmış ürünler ayrı tanımlanmalıdır. Yaş ürünlerle kuru ürünlerin aynı muhafaza ve nakliye düzenine sahip olduğu düşünülmemelidir.
Ürünün bileşimi, ambalajı ve üreticinin koruma şartları paylaşılmalıdır. Aynı kullanım amacı taşıyan bütün yan ürünlerin aynı liman veya ekipmanla kabul edildiği varsayılmamalıdır.
Mineral Yem Hammaddeleri ve Özel Girdiler
Yem üretiminde kullanılan belirli mineral girdiler ve diğer özel hammaddeler kendi ürün statüleriyle değerlendirilmelidir. Tahıl, yem hammaddesi, yem katkı maddesi ve premiks kavramları birbirinin yerine kullanılmamalıdır. Sevk edilecek ürünün gerçek niteliği açıklanmalıdır.
Torbalı veya büyük torbalı ürünlerde ambalaj dayanımı, parti takibi ve temizlik önemlidir. Özel sınıflandırma veya kabul bilgisi gerekiyorsa ilgili belgeler paylaşılmalıdır. Her yem girdisi otomatik olarak standart tehlikesiz yük sayılmamalıdır.
Hayvansal Kökenli Yem Hammaddeleri
Balık unu ve diğer hayvansal kökenli girdiler sevkiyatta bulunacaksa bitkisel hammaddelerden ayrı değerlendirilmelidir. Türkiye’ye giriş uygunluğu, ürün ve menşe bakımından doğrulanmalıdır. Bitkisel tahıllara uygulanan işlem hazırlığı bu ürünlere doğrudan aktarılmamalıdır.
Ürünün teknik özellikleri ve dökme taşıma kabulü ayrıca incelenmelidir. Koku, kirlenme veya özel taşıma riskleri ilgili belgeler üzerinden değerlendirilmelidir. Genel yem hammaddesi ifadesiyle rezervasyon yapılmamalıdır.
Dökme ve Ambalajlı Sevkiyatı Ayırın
Ambalajlı yüklerde torba, büyük torba veya diğer paketlerin sayısı, ölçüsü ve ağırlığı paylaşılmalıdır. Ambalajın yükleme ve aktarmalara uygunluğu değerlendirilmelidir. Paletli olması, bütün ürünlerin aynı üst yük sınırına sahip olduğunu göstermez.
Dökme yükte ise taşıma birimi, yükleme tesisi ve Türkiye’deki boşaltma sistemi birlikte incelenmelidir. Gemi ambarı, konteyner içi uygun sistem ve karayolu dökme aracı aynı hizmet değildir. Her ürünün bu seçeneklerin tamamıyla taşınabileceği varsayılmamalıdır.
Ürünün hacim ve ağırlık özellikleri kapasite planını etkiler. Eksik teknik bilgilerden kesin araç, konteyner veya depolama ihtiyacı hesaplanmamalıdır. Taşıyıcı ve terminal uygunluğu gerçek sevk biçimi üzerinden doğrulanmalıdır.
Denizyolunda Yük Türüne Uygun Kuralları Belirleyin
Dökme tahıl taşımacılığıyla diğer katı dökme yüklerin kabulü aynı düzenleme kapsamında varsayılmamalıdır. IMO’nun Uluslararası Tahıl Kodu ile IMSBC Kodu farklı kapsamları ele alır. Her yem hammaddesi yalnızca tarımsal kökenli olduğu için tahıl yükü sayılmamalıdır.
Ürünün ilgili deniz taşıma kuralları bakımından tanımı ve gereken yük bilgileri yetkin taraflarca belirlenmelidir. Özellikle küspeler ve belirli yan ürünlerde genel ticari ad yeterli olmayabilir. Yükleme, taşıma ve tahliye organizasyonu doğrulanmış ürün bilgilerine dayanmalıdır.
Temizlik, Nem ve Parti Ayrımı
Tahıl ve yem girdilerinde önceki yük uygunluğu, taşıma hizmeti seçiminin önemli bir parçasıdır. Araç, ambar veya konteynerin temizliği ve mevcut durumu değerlendirilmelidir. Kimyasal kalıntı, koku, yabancı madde ve önceki üründen kalan parçalar sorgulanmalıdır.
Nem, yoğuşma ve ürünün başlangıç kondisyonu birlikte incelenmelidir. Dıştan kuru görünen taşıma alanı, bütün ürünler için uygunluğun tek ölçütü değildir. Koruma ve izleme ihtiyaçları ürünün teknik şartlarına göre belirlenmelidir.
Farklı partilerin, gıdalık ve yemlik yüklerin veya farklı ürün sınıflarının ayrımı korunmalıdır. parti izlenebilirliği, yükleme ve teslim kayıtlarının ürünle eşleşmesini gerektirir. Numune alma ve analiz değerlendirmesi ilgili yetkin tarafların sorumluluğunda planlanmalıdır.
Fümigasyon veya benzeri işlem gerekiyorsa uygulanabilirlik ve sorumluluk yetkili uzmanlarca doğrulanmalıdır. Bu tür işlemler her yükte zorunlu sayılmamalı, uygulama yöntemi genel nakliye bilgisiyle belirlenmemelidir. İşlem kayıtları ve taşıyıcı kabulü gerektiğinde birlikte değerlendirilmelidir.
Türkiye’ye Taşıma Seçenekleri
Denizyolu Taşımacılığı
Dökme deniz taşımalarında çıkış limanı, gemi kabulü, Türkiye’deki terminal ve tahliye imkânları birlikte değerlendirilmelidir. Yükün limana ulaşması, alıcı tesise teslim edildiği anlamına gelmez. Limandan silo, depo veya fabrikaya yapılacak taşıma ayrıca planlanmalıdır.
Ambalajlı veya uygun konteynerli sevkiyatlarda paket dayanımı, yük dağılımı ve nemden korunma incelenmelidir. Paylaşımlı konteyner hizmeti düşünülüyorsa ürün uyumu ve konsolidasyon koşulları doğrulanmalıdır. Her tahıl veya yem girdisi aynı hizmete uygun kabul edilmemelidir.
Karayolu Taşımacılığı
Uygun çıkış ülkelerinde karayolu, yabancı tedarikçinin tesisinden Türkiye’deki alıcıya uzanan teslimatlar için değerlendirilebilir. Dökme veya ambalajlı yükte araç uygunluğu ayrı incelenmelidir. Yükleme yönü, ürün koruması ve boşaltma sistemi açıklanmalıdır.
Sınır geçişi ve kontrol hazırlığı taşıma planına dâhil edilmelidir. Doğrudan araç kullanılması, beklemesiz teslimat garantisi değildir. Alıcı tesiste kabul ve boşaltma randevusu önceden belirlenmelidir.
Demiryolu ve İntermodal Seçenekler
Uygun hat, terminal ve ekipman bağlantılarında bu hizmetler karşılaştırılabilir. Ürüne uygun vagon veya taşıma birimiyle terminaldeki aktarım imkânları doğrulanmalıdır. İlk ve son taşıma bağlantıları teklif kapsamında açıklanmalıdır.
Türkiye’de İthalat ve Kontrol Hazırlığı
Türkiye’deki ithalatçı, yabancı tedarikçi, gümrük müşaviri ve taşıma organizatörü arasında görev paylaşımı kurulmalıdır. Ürün tanımı, kullanım amacı, menşe ve miktar kayıtları tutarlı olmalıdır. Gıda ve yem amacıyla getirilen ürünlerin aynı işlem koşullarına sahip olduğu varsayılmamalıdır.
Tarım ve Orman Bakanlığının ilgili ithalat kontrol süreçleri ürün bazında doğrulanmalıdır. Bitki sağlığı, yem güvenliği, biyogüvenlik ve diğer uygulanabilir koşullar ayrıca değerlendirilmelidir. Bütün ürünler için tek belge, analiz veya izin listesi oluşturulmamalıdır.
Belirli ürünlerin giriş ve kontrol noktaları bakımından geçerli koşullar sevkiyat öncesinde incelenmelidir. Taşıyıcının yükü kabul etmesi, Türkiye’ye ithalat uygunluğunu garanti etmez. Gümrük veya resmî kontrol beklemeleri kesin sürelerle anlatılmamalıdır.
Liman, Silo ve Fabrika Teslimini Eşleştirin
Alıcının boşaltma kapasitesi, uygun depolama alanı ve kabul saatleri önceden öğrenilmelidir. Dökme ürünün limandan alınması, ara depolanması veya doğrudan fabrikaya taşınması farklı hizmetlerdir. Her terminalin aynı ürün ve miktar için uygun imkânlara sahip olduğu düşünülmemelidir.
Miktarın hangi yöntemle kaydedileceği ve teslimde nasıl karşılaştırılacağı taraflar arasında belirlenmelidir. Torbalama, yeniden paketleme veya farklı araçlara aktarma gerekiyorsa sorumluluk açıklanmalıdır. Bu işler standart navluna kendiliğinden dâhil sayılmamalıdır.
Nakliye Teklifi İçin Hazırlanacak Bilgiler
Farklı nakliyat firmaları tarafından verilen teklifleri karşılaştırmak için aynı ürün dosyası paylaşılmalıdır. Teklif talebinde aşağıdaki bilgiler bulunmalıdır:
- Ürünün açık adı, fiziksel biçimi ve kullanım amacı.
- Menşe ve yurt dışındaki yükleme noktası.
- Türkiye’deki teslimat adresi, terminal veya silo bilgileri.
- Hazır olma tarihi ve istenen teslimat aralığı.
- Dökme veya ambalajlı sevk durumu.
- Net miktar, brüt ağırlık ve varsa paket ölçüleri.
- Torba, büyük torba, palet veya diğer taşıma birimlerinin sayısı.
- Ürünün doğrulanmış teknik ve muhafaza bilgileri.
- Varsa özel deniz taşıma sınıflandırması ve kabul belgeleri.
- Yükleme ve boşaltma tesislerinin ekipman bilgileri.
- Parti takibi, miktar kaydı ve kontrol beklentileri.
- Teslim şekli ve istenen hizmet kapsamı.
Teklif, Sigorta ve Teslim Kontrolü
Teklifte hizmet kapsamı açık olmalıdır. Yurt dışından alım, ana taşıma, Türkiye’de tahliye, terminal elleçlemesi ve tesise son taşıma ayrı gösterilmelidir. Vergiler, müşavirlik, analiz, kontrol, depolama ve bekleme giderleri navlunla aynı kalem kabul edilmemelidir.
Taşıyıcı sorumluluğu ile ayrı yük sigortası farklı korumalardır. Ürünün niteliği, başlangıç kondisyonu, sevk biçimi ve aktarmaları doğru açıklanmalıdır. Islanma, kirlenme, miktar farkı, kalite değişimi ve gecikmeye ilişkin kapsam ve istisnalar incelenmelidir.
Teslimde ürün veya paket kayıtları, miktar bilgileri ve görünür kondisyon karşılaştırılmalıdır. Farklılık varsa uygun teslim kaydı oluşturulmalıdır. Analiz, gıda veya yem güvenliği ve üretimde kullanım kabulü, taşıma teslim kontrolünden ayrı yürütülmelidir.
Sık Sorulan Sorular
Her Yem Hammaddesi Dökme Tahıl Yükü Sayılır mı?
Hayır. Deniz taşıma kapsamı ürünün gerçek özelliklerine göre belirlenmelidir. Tahılla küspeler ve diğer yan ürünler aynı kabul varsayımıyla değerlendirilmemelidir.
Gıdalık ve Yemlik Ürünler Aynı İthalat Koşullarına mı Tabidir?
Aynı olduğu varsayılmamalıdır. Kullanım amacı, ürün ve menşe bakımından uygulanabilir koşullar doğrulanmalıdır.
Hizmet Sunan Firmalar İlanlarında Neleri Belirtmeli?
Firmalar kabul ettikleri ürünleri, dökme veya ambalajlı hizmet kapsamını ve Türkiye’de teslimat imkânlarını açıklamalıdır. nakliyat ilanları hazırlanırken teklif için gereken bilgilerin belirtilmesi, ilgili işletmelerle iletişimi kolaylaştırabilir.
Uluslararası yük taşıma hizmeti arayan ihracatçılar, ithalatçılar ve diğer yük sahipleri ile ilgili hizmetleri sunan firmalar Nakliyatilan.com’a üye olabilir. İlan yayımlama aşamasında sunulan uygun kategori ve ilan koşullarını inceleyerek ihtiyaçlarını veya hizmetlerini açıklayabilir, ilgili kişilerle iletişim kurabilirler.

