Kırma eleme tesislerinin uluslararası sevkiyatında aynı proje içinde ağır kırıcı gövdeleri, hacimli bunkerler, uzun konveyörler ve ayrı korunması gereken otomasyon ekipmanları bulunabilir. Bu parçaların tamamını tek bir toplam tonajla tanımlamak, araç ve elleçleme ihtiyacını belirlemeye yetmez. Nakliye planı, tesisin çalışma yerleşiminden çıkarılan paket ve modül listesine dayanmalıdır.
Türkiye’de üretilen kırma eleme ekipmanları yurt dışındaki tesis projelerine gönderilmektedir. Türkiye’den ihracat veya yurt dışından Türkiye’ye ekipman getirilmesi planlanırken uluslararası yük taşımacılığı hazırlığı; sabit, modüler ve mobil ünitelerin özelliklerine göre yapılmalıdır. Proje taşımacılığı, bütün parçaların aynı araç türüyle veya tek seferde taşınacağı anlamına gelmez.
Kırma Eleme Tesisi Taşımacılığının Kapsamı
Kırıcı Gövdeleri ve Tahrik Ekipmanları
Çeneli, darbeli, konik ve diğer kırıcı türlerinin ana gövdeleri sevkiyat kapsamına girebilir. Motor, tahrik grubu, yağlama ünitesi veya yardımcı parçaların gövde üzerinde mi ayrı mı gönderileceği açıklanmalıdır. Makinenin üretim kapasitesi yerine gerçek sevkiyat ağırlığı, dış ölçüleri ve destek noktaları paylaşılmalıdır.
Elekler ve Besleyiciler
Titreşimli elekler, besleyiciler ve ön ayırma ekipmanları bağımsız taşıma birimleri oluşturabilir. Destek şasesi, tahrik parçaları, yaylar ve ayrı gönderilen eleme yüzeyleri varsa paket listesinde gösterilmelidir. Hareketli bölümlerin taşıma hazırlığı ve kullanılacak sabitlemeler ilgili üreticinin talimatına göre belirlenmelidir.
Bunkerler, Şutlar ve Çelik Taşıyıcı Yapılar
Besleme bunkerleri, malzeme yönlendirme şutları, platformlar, merdivenler ve taşıyıcı yapılar tesis sevkiyatının hacimli bölümünü oluşturabilir. Hangi parçaların ayrılabileceği ve yeniden montaj noktaları teknik çizimle açıklanmalıdır. Birbirine benzeyen çelik parçalar, montajdaki konumlarıyla ilişkilendirilerek numaralandırılmalıdır.
Bantlı Konveyörler ve Stoklama Sistemleri
Konveyörlerde gövde bölümleri, ayaklar, tahrik ünitesi, tamburlar ve bant sevkiyat planında ayrı değerlendirilebilir. Katlanabilir tasarım varsa üreticinin belirlediği taşıma konumu kullanılmalıdır. Katlanamayan bir konveyörün taşıma amacıyla kesilmesi veya yapısının değiştirilmesi, nakliye ekibinin doğaçlama kararı olmamalıdır.
Paletli ve Tekerlekli Mobil Üniteler
Mobil kırıcılar ve elekler, üzerlerindeki konveyör ve yardımcı bölümlerle birlikte taşınabilir; bazı parçaların ayrılması da gerekebilir. Üretici kataloglarında çalışma ölçüleriyle taşıma ölçüleri ayrı verilebilmektedir. Mobil ifadesi, ekipmanın uluslararası karayolunda kendi başına seyahat edebileceğini göstermez.
Yıkama Üniteleri ve Otomasyon Ekipmanları
Projeye dahil yıkama ekipmanları, pompalar, borular, elektrik panoları ve kontrol kabinleri ayrıca listelenmelidir. Bunların ana tesisin toplam ağırlığına dahil olup olmadığı açıklanmalıdır. Yedek aşınma parçaları, bağlantı elemanları ve montaj kutuları da teslim envanterinin parçasıdır.
Sabit, Modüler ve Mobil Tesislerde Sevkiyat Farkları
Sabit bir tesisin sevkiyatında söküm sınırları ve parçaların yeniden eşleştirilmesi ön plandadır. Modüler tasarımda ise her modülün hangi donanımlarla birlikte taşınacağı belirlenmelidir. Şaseye bağlı motor, pano veya platformun yerinde bırakılması, paket ölçülerini ve kaldırma düzenini etkileyebilir.
Mobil makinelerde taşıma hazırlığı, modele özgü katlama veya indirme işlemlerini içerebilir. Bazı üreticiler konveyör ve ilgili bölümlerde taşıma kolaylığı sağlayan katlanabilir tasarımlar kullanmaktadır. Ancak bir modelde bulunan özellik, bütün mobil kırıcılara veya eleklere genellenmemelidir.
Her durumda sevke hazır modül listesi hazırlanmalıdır. Listede paket numarası, içerik, dış ölçü, brüt ağırlık ve ilgili teknik çizim bulunmalıdır. Tesisin çalışma hâlindeki genel fotoğrafı bu listenin yerine geçmez.
Çalışma Ölçüsü ile Taşıma Ölçüsü Nasıl Ayrılır?
Konveyörler açılmış, bunker uzantıları yerinde ve platformlar kullanım konumundayken ölçülen tesis boyutları, sevkiyat boyutlarından farklı olabilir. Teklifte hangi parçaların katlandığı, indirildiği veya ayrıldığı belirtilmelidir. Ölçüler son hazırlık durumuna göre doğrulanmalıdır.
Taşıma tabanı, koruyucu yapı ve sabit çıkıntılar dış ölçülere dahil edilmelidir. Ayrılan parçalar da ortadan kalkmış sayılmamalı; ayrı paketler olarak araç planına eklenmelidir. Yüksekliği azaltılan ana üniteye karşılık oluşan ilave paketler toplam organizasyonu değiştirebilir.
- Her modülün ambalaj veya taşıma desteği dahil boyu, eni ve yüksekliği.
- Net ekipman ağırlığı ve sevkiyata esas brüt ağırlık.
- Ağırlık merkezi ve izin verilen taşıma yönü.
- Kaldırma ve yük bağlama noktaları.
- Tabana temas eden bölgeler ve gerekli destek düzeni.
- Ayrı taşınacak parçaların paket bilgileri.
Opsiyonel ekipmanlar ağırlık ve ölçüleri etkileyebileceğinden yalnızca benzer bir modelin kataloğuna dayanılmamalıdır. Nakliye dosyası, gerçekten sevk edilecek makinenin donanımını göstermelidir.
Konveyörler ve Çelik Parçalar Nasıl Hazırlanmalı?
Uzun konveyörlerin taşıma planında bölümleme noktaları, desteklenecek bölgeler ve izin verilen taşıma konumu sorulmalıdır. Konveyör gövdesi üzerine başka parçalar yerleştirilmesi, yalnızca boş alan bulunmasına göre kararlaştırılmamalıdır. Gövdenin bu yükü taşıyabileceği teknik olarak doğrulanmalıdır.
Sökülen ayaklar, korkuluklar ve platformlar paket gruplarına ayrılabilir. Her grubun hangi modüle ait olduğu belirtilmelidir. Bağlantı elemanlarının ilgili montaj bölümüyle eşleştirilmesi, sahada parça arama ve yeniden sayım ihtiyacını azaltabilir.
Bunker veya şutların iç içe yerleştirilmesi düşünülüyorsa temas yüzeyleri, destekleme ve sabitleme düzeni değerlendirilmelidir. İç içe geçmeleri, taşıma sırasında güvenli biçimde birlikte duracaklarını tek başına göstermez. Üst üste istifleme izni de ayrıca belirlenmelidir.
Ağır Gövdelerde Kaldırma ve Yük Sabitleme
Kırıcı gövdesinin kaldırılması, yalnızca uygun kapasiteli vinç bulunmasıyla çözülemez. Kaldırma noktaları, ağırlık merkezi, kullanılacak ekipman ve yerleştirme düzeni birlikte değerlendirilmelidir. Üreticinin kaldırma ve sabitleme talimatı yükleme ekibine önceden iletilmelidir.
Bakım için kullanılan bir bağlantı, bütün makineyi kaldırmaya uygun kabul edilmemelidir. Platformlar, korkuluklar, konveyörler veya borular kaldırma noktası olarak varsayılmamalıdır. Yeni kaldırma noktası eklenmesi veya gövde üzerinde değişiklik yapılması teknik onay gerektiren bir konudur.
Araç üzerindeki destek ve bağlama planı da kaldırma planından ayrı hazırlanmalıdır. Yükün kayması, devrilmesi veya desteklerinden ayrılması önlenecek şekilde uygun düzen kurulmalıdır. Kayış veya zincirin hassas bağlantılara baskı yapmaması sağlanmalıdır.
Mobil Ünitelerde Yükleme ve Çalışabilirlik Bilgisi
Paletli bir makinenin kendi hareketiyle araca alınması planlanıyorsa çalışabilir durumda olduğu doğrulanmalıdır. Kumanda sistemi, hareket kabiliyeti ve yükleme için gerekli teknik koşullar taşıma ekibiyle paylaşılmalıdır. Arızalı veya uzun süre beklemiş makinenin kendiliğinden yüklenebileceği varsayılmamalıdır.
Makine çalışmıyorsa uygulanacak yükleme yöntemi ayrıca belirlenmelidir. Çekme, kaldırma veya başka bir yöntem seçilmeden önce üreticinin izin verdiği işlemler öğrenilmelidir. Yükleme rampası ve taşıma ekipmanının uygunluğu da makine özellikleri üzerinden değerlendirilmelidir.
Tekerlekli ünitelerde çekilebilirlik ve taşıma yöntemi teknik belgelerle açıklanmalıdır. Tesis içindeki hareket imkânı ile uluslararası güzergâhta kullanılabilecek taşıma düzeni aynı konu değildir.
Kullanılmış Tesislerde Temizlik ve Mevcut Durum
Kullanılmış ekipmanda bunker, kırıcı haznesi, elek ve bant üzerinde kalan malzemenin durumu kontrol edilmelidir. Taş, toprak veya üretim kalıntıları yük tanımında açıklanmalı; gevşek parçaların sevkiyat sırasında düşmesi önlenmelidir. Temizlik ve sevke hazırlığın kim tarafından tamamlanacağı belirlenmelidir.
Yakıt, yağ, soğutma sıvısı ve diğer işletme malzemeleri için modele uygun hazırlık yapılmalıdır. Bütün sıvıların boşaltılması veya yerinde bırakılması şeklinde ortak bir kural uygulanmamalıdır. Mevcut sızıntılar ve ayrıca gönderilen işletme malzemeleri bildirilmelidir.
Söküm öncesi durum fotoğrafları, eksik parçalar ve mevcut hasarlar kayıt altına alınmalıdır. Yedek motor, aşınma plakaları veya bakım parçaları sevkiyata dahilse bunlar ayrı paketlenerek listelenmelidir.
Karayolu ve Denizyolu Taşıma Seçenekleri
Karayolu, denizyolu veya bunların birlikte kullanıldığı çözümler modül bilgilerine göre karşılaştırılabilir. Aynı projede standart paketler, uzun parçalar ve ağır makine gövdeleri için farklı ekipmanlar kullanılabilir. Tesisin tamamına tek bir araç türü atamak yerine paket bazında değerlendirme yapılmalıdır.
Denizyolunda kapalı konteyner, üstten yüklemeye uygun ekipman veya farklı proje yükü seçenekleri incelenebilir. Seçimde yükün sığması kadar taban desteği, sabitleme ve terminal elleçlemesi de önemlidir. Bir modülün konteynere uygunluğu, bütün tesisin aynı şekilde taşınabileceğini göstermez.
Gabari dışı taşıma ihtiyacı, sevke hazır yükün araçla birlikte oluşturduğu ölçü ve ağırlıktan belirlenir. Parsiyel ve komple taşıma ise taşıma türünden ayrı değerlendirilmelidir. Küçük yardımcı paketlerle ana kırıcı gövdesinin taşıma organizasyonu farklı olabilir.
Saha Teslimi ve Montaj Sırası
Alıcı sahada giriş yolu, manevra alanı, boşaltma bölgesi ve vinç kurulabilecek yerler önceden değerlendirilmelidir. Aracın tesis kapısına ulaşması, yükün kurulacağı noktaya teslim edilebileceğini tek başına göstermez. Saha içi hareketin kapsamı ayrıca açıklanmalıdır.
Temel parçaları, taşıyıcı yapılar ve ana makinelerin teslim sırası montaj planıyla uyumlu hazırlanmalıdır. İlk ihtiyaç duyulan modülün geç ulaşması veya başka paketlerin altında kalması ilave elleçleme doğurabilir. Alıcı sahanın geçici stok alanı ve paketleri kabul kapasitesi de sorulmalıdır.
Araçtan indirme, montaj yerine koyma, mekanik montaj ve devreye alma ayrı hizmetlerdir. Bu işlemlerin aynı firma tarafından sağlanacağı varsayılmamalıdır.
Nakliye Teklifi İçin Hangi Bilgiler Paylaşılmalı?
nakliyat firmaları ile görüşürken aynı teknik dosya üzerinden teklif istenmelidir. Tesisin saatlik üretim kapasitesi, taşıma hesabı için paket ölçüsü ve ağırlığın yerine geçmez.
- Tesisin sabit, modüler veya mobil yapısı.
- Her modülün içeriği, ölçüleri ve brüt ağırlığı.
- Teknik çizimler, güncel fotoğraflar ve kaldırma bilgileri.
- Katlanacak veya sökülecek parçalar.
- Mobil makinelerin çalışabilirlik durumu.
- Temizlik, sıvı hazırlığı ve mevcut hasar kayıtları.
- Yükleme ve boşaltma ekipmanlarının sorumluları.
- Çıkış ve varış sahalarının erişim koşulları.
- Ara depolama, teslim sırası ve montaj beklentileri.
Teklifte hizmet kapsamı ve saha sorumlulukları açıkça yazılmalıdır. Söküm, ambalajlama, ana taşıma, terminal işlemleri, boşaltma ve yerine koyma kalemleri ayrılmalıdır. Kesinleşmemiş ölçü veya saha bilgileri varsa teklifin dayandığı varsayımlar belirtilmelidir.
Teslim Kontrolü ve Teknik Kabul
Teslimde modüller ve aksesuar paketleri listeyle karşılaştırılmalıdır. Darbe, eğilme, açılmış ambalaj, sızıntı veya yerinden çıkmış sabitleme varsa fotoğraf ve teslim kaydı oluşturulmalıdır. Söküm öncesi kayıtlar, mevcut hasarla taşıma sırasında oluşan bulguların değerlendirilmesine yardımcı olur.
Taşıyıcının sorumluluğu ile ayrıca düzenlenebilecek emtia nakliyat sigortası aynı kapsamı ifade etmez. Sigorta değerlendirmesinde ekipman değeri, ambalaj, kullanılmış olma durumu, aktarmalar ve kaldırma işlemleri açıklanmalıdır. Teminat kapsamı poliçe üzerinden incelenmelidir.
Fiziksel teslim, tesisin üretim performansının kabulü değildir. Mekanik montaj, bağlantılar, kontroller ve deneme çalışmaları ilgili teknik ekip tarafından planlanmalıdır. Nakliye teslim tutanağı ile teknik kabul ayrı tutulmalıdır.
Sık Sorulan Sorular
Mobil kırıcı doğrudan yolda ilerleyerek taşınabilir mi?
Mobil olması böyle bir kabul için yeterli değildir. Taşıma yöntemi, ilgili modelin teknik özellikleri ve seçilen güzergâh üzerinden belirlenmelidir.
Konveyörler mutlaka sökülmeli mi?
Hayır. Katlanabilirlik, taşıma ölçüleri ve üreticinin izin verdiği bölümleme noktaları incelenerek karar verilmelidir.
Tesisin tamamı gabari dışı yük müdür?
Her paket ayrı değerlendirilmelidir. Ana makine gövdesiyle aksesuar kutuları veya sökülmüş çelik parçalar farklı taşıma ihtiyaçlarına sahip olabilir.
Taşıma hizmeti sunan firmalar yük sahiplerine nasıl ulaşabilir?
Firmalar, hizmet verdikleri güzergâhları, taşıma ekipmanlarını ve sağlayabildikleri saha hizmetlerini nakliyat ilanları üzerinden açıklayabilir. Vinç, söküm, ambalajlama ve yerine koyma hizmetlerinin kapsamını belirtmeleri uygun eşleşmeleri kolaylaştırır.
Uluslararası yük taşıma hizmeti arayan ihracatçılar, ithalatçılar ve diğer yük sahipleri ile ilgili hizmetleri sunan firmalar Nakliyatilan.com’a üye olabilir. İlan yayımlama aşamasında sunulan uygun kategori ve ilan koşullarını inceleyerek ihtiyaçlarını veya hizmetlerini açıklayabilir, ilgili kişilerle iletişim kurabilirler.

