Elektronik ürün ithalatında nakliye hizmeti, yurt dışındaki üretici veya depodan Türkiye’deki alıcıya gönderilecek ürünün yapısına, ambalajına ve taşıma kabul koşullarına göre seçilmelidir. Dizüstü bilgisayar, büyük ekran, kontrol kartı ve endüstriyel elektronik ünite aynı yük özelliklerine sahip değildir. Batarya varlığı, darbe ve nem hassasiyetiyle alıcının teslimat beklentileri birlikte değerlendirilmelidir.
İthalatçıların uluslararası yük taşımacılığı seçeneklerini karşılaştırırken yalnızca ürün adedi veya toplam ağırlığı bildirmesi yeterli olmaz. Ambalajlı ölçüler, paket sayısı, ürünün sevk durumu ve özel kabul bilgileri paylaşılmalıdır. Yurt dışından alım, ana taşıma, Türkiye’deki terminal işlemleri ve son teslimat aynı hizmet planında açıklanmalıdır.
Kapsam: Hangi Elektronik Ürünler Taşınır?
Bu rehber, ticari amaçla Türkiye’ye getirilen bitmiş elektronik cihazları, belirli üretim bileşenlerini ve elektronik modülleri kapsar. Tüketici ürünüyle sanayi girdisi aynı ürün uygunluğu veya taşıma değerlendirmesine sahip olmayabilir. Yeni, kullanılmış, yenilenmiş ve arızalı ürünlerin mevcut durumu ayrıca belirtilmelidir.
Tıbbi cihazlar, oyuncaklar ve özel kullanım amaçlı elektronik ekipmanlar kendi ürün kapsamlarıyla değerlendirilmelidir. Elektronik özellik taşımaları, bütün cihazların aynı ithalat işlemlerine tabi olduğu anlamına gelmez. Bataryalar da cihazların diğer bileşenlerinden ayrı kabul bilgileri gerektirebilir.
Bilgisayarlar ve Taşınabilir Elektronikler
Masaüstü bilgisayarlar, dizüstü bilgisayarlar, tabletler ve benzeri cihazlar bu grupta yer alabilir. Ürünün batarya içerip içermediği ve sevk biçimi açıklanmalıdır. Aynı siparişteki adaptörler, aksesuarlar ve ayrı paketler ürün kayıtlarıyla eşleştirilmelidir.
Perakende kutusunun bulunması, uluslararası taşıma için yeterli dış koruma sağlandığını tek başına göstermez. Koli düzeni, paletleme ve üst yük sınırları değerlendirilmelidir. Çok sayıda cihaz içeren kolilerde brüt ağırlıklar doğru paylaşılmalıdır.
Ekranlar, Televizyonlar ve Görüntüleme Ürünleri
Monitör, televizyon, dijital ekran ve benzeri ürünlerde panel boyutu, ambalajlı ölçüler ve taşıma yönü önemlidir. Büyük ve ince ürünlerin baskıya veya darbelere ilişkin hassasiyetleri üretici belgelerinden alınmalıdır. Bütün ekranlar için aynı istif düzeni önerilmemelidir.
Orijinal ambalajı açılmış ürünlerde yeniden koruma ihtiyacı ayrıca değerlendirilmelidir. Cam yüzeyin sağlam görünmesi, cihazın bütün teknik özelliklerinin doğrulandığı anlamına gelmez. Varıştaki fonksiyon ve görüntü kontrolü ayrı planlanmalıdır.
Ağ, Haberleşme ve Güvenlik Ekipmanları
Ağ cihazları, sunucu üniteleri, kameralar ve diğer haberleşme ekipmanları farklı ölçü ve işlevlerde sevk edilebilir. Raf tipi büyük sistemlerle küçük kutulu cihazlar aynı elleçleme ihtiyacına sahip değildir. Ürünün ağırlığı, hassas bölümleri ve ambalajı açıklanmalıdır.
Kablosuz haberleşme veya başka özel fonksiyonlar bulunuyorsa hedef pazardaki teknik koşullar ayrıca doğrulanmalıdır. Taşıyıcının ürünü kabul etmesi, cihazın Türkiye’de kullanılmasına veya satılmasına ilişkin bütün şartların sağlandığını göstermez.
Elektronik Kartlar ve Yarı İletken Bileşenler
Kontrol kartları, işlemciler, sensör bileşenleri ve diğer yarı iletken ürünlerde nem ve elektrostatik hassasiyet bulunabilir. Üreticinin iç ambalaj ve muhafaza talimatları esas alınmalıdır. Her bileşenin aynı koruyucu paketle taşınabileceği varsayılmamalıdır.
Nem bariyerli ambalajların açılması veya ürünlerin yeniden paketlenmesi gerekiyorsa teknik koşullar korunmalıdır. Dış koli sayımıyla bileşenlerin teknik uygunluğunun kontrolü aynı hizmet değildir. Üretim için kritik parti bilgilerinin korunması ayrıca planlanmalıdır.
Endüstriyel Kontrol ve Otomasyon Elektroniği
Kontrolörler, sürücüler, operatör panelleri, güç kaynakları ve benzeri sanayi ürünleri bu kapsamda değerlendirilebilir. Hassas bağlantı noktaları ve montaj yüzeylerinin korunması önemlidir. Büyük ünitelerde destek ve kaldırma ihtiyacı ayrıca incelenmelidir.
Cihazın üretim hattına kurulması, yazılımının hazırlanması veya devreye alınması nakliye hizmetinden ayrıdır. Alıcı tesisin boşaltma ve teslim kabul imkânları önceden öğrenilmelidir. Depoya teslimin teknik kurulumu da içerdiği düşünülmemelidir.
Ses, Görüntü ve Optik Elektronikler
Ses ekipmanları, projektörler, kameralar ve benzeri ürünlerde darbe, titreşim veya yüzey hassasiyeti taşıma planını etkileyebilir. Lens, ekran ve çıkıntılı bağlantıların koruma ihtiyaçları açıklanmalıdır. Aynı kolide farklı cihazlar bulunuyorsa iç yerleşim üretici şartlarıyla uyumlu olmalıdır.
Taşıma sırasında kullanılan gösterge veya sensörler destekleyici kayıt sağlayabilir; ancak tek başına hasarsız teslimat garantisi değildir. Ürünün teknik kabulü ve gerekli testler yetkin taraflarca ayrıca yürütülmelidir.
Bataryalı Aksesuarlar ve Taşınabilir Güç Ürünleri
Kablosuz aksesuarlar, taşınabilir güç kaynakları ve benzeri ürünlerde bataryanın niteliği ve ürünle ilişkisi açıklanmalıdır. Cihaz içinde bulunan batarya, cihazla birlikte paketlenen batarya ve ayrı batarya gönderisi aynı kabul koşuluna sahip değildir.
Ürünün ticari adıyla sınıflandırma yapılmamalıdır. Bazı aksesuarlar taşıma bakımından batarya gönderisi olarak değerlendirilebilir. Gerçek özellikler ve ilgili belgeler yetkin taraflarca incelenmelidir. Hasarlı veya güvenlik açısından kusurlu bataryalar sağlam ürünlerle aynı varsayımla gönderilmemelidir.
Batarya Kabulünü Rezervasyondan Önce Tamamlayın
Elektronik ithalatında batarya bilgileri, nakliye teklifinin temel girdilerindendir. Batarya türü, ürün içindeki konumu ve sevk durumu doğru bildirilmelidir. Üreticinin teknik belgeleri ve gerektiğinde ilgili test bilgileri temin edilmelidir.
Kabul koşulları taşıma moduna ve hizmet sağlayıcıya göre değişebilir. Karayolunda kullanılan bir paketleme veya sevk düzeninin havayolunda da aynı şekilde geçerli olduğu varsayılmamalıdır. Ana taşımanın yanında bağlantılı taşıma aşamaları da değerlendirilmelidir.
Hasarlı cihazla hasarlı batarya aynı durum değildir. Arızanın niteliği üretici veya yetkin servis bilgileriyle açıklanmalıdır. Taşıyıcının ürünü kabul edip etmediği, yükleme öncesinde doğrulanmalıdır.
Ambalaj, Nem ve Elektrostatik Koruma
Elektronik ürünlerde ambalaj bütünlüğü, fiziksel korumayla birlikte teknik korumanın sürdürülmesine yardımcı olur. Elektrostatik koruma ile darbe koruması aynı ihtiyacı karşılamaz. Ürünün iç ambalajı ve dış taşıma paketi ayrı değerlendirilmelidir.
Nemden etkilenebilen bileşenlerde üreticinin koruyucu ambalajı muhafaza edilmelidir. Ambalajın kontrol amacıyla açılması gerekiyorsa yeniden koruma sorumluluğu belirlenmelidir. Bütün elektronik ürünler için tek sıcaklık veya nem değeri verilmemelidir.
Araç veya konteynerin temizliği, mevcut durumu ve önceki yük uygunluğu incelenmelidir. Karışık yüklerde ağır paketlerin hassas elektronik koliler üzerine yerleştirilebileceği düşünülmemelidir. Yerleşim ve sabitleme planı ürünlerin özelliklerine göre hazırlanmalıdır.
Tedarikçi Hazırlığını Türkiye’deki Kabulle Eşleştirin
Yurt dışındaki tedarikçinin yükü hangi ambalaj ve etiket düzeninde hazırlayacağı açıklanmalıdır. Sipariş, ürün kodu, parti ve seri numarası bilgileri gerekiyorsa paketlerle ilişkilendirilmelidir. Eksik aksesuar veya yanlış ürün kodu, taşıma sağlam tamamlanmış olsa bile alıcı kabulünü etkileyebilir.
Taşıyıcıdan ürün bazında sayım, seri numarası kaydı veya yeniden etiketleme bekleniyorsa bunlar ayrıca kararlaştırılmalıdır. Standart dış paket teslimi, bütün cihazların tek tek kontrol edildiği anlamına gelmez. Tedarikçinin hazırlığıyla nakliye firmasının görevleri ayrılmalıdır.
Türkiye’ye Taşıma Seçenekleri
Havayolu Taşımacılığı
Uygun ürünlerde acil stok, numune veya üretim bileşeni sevkiyatları için havayolu değerlendirilebilir. Paket ölçüleri, ağırlıkları ve özel kabul bilgileri rezervasyondan önce paylaşılmalıdır. Bataryalı ürünlerin bütün uçuş bağlantılarında aynı şekilde kabul edileceği varsayılmamalıdır.
Uçuş süresiyle kapıdan kapıya toplam teslimat süresi ayrılmalıdır. Çıkıştan alım, havalimanı kabulü, Türkiye’deki terminal işlemleri ve son dağıtım birlikte planlanmalıdır. Hızlı ana taşıma, ithalat hazırlığındaki eksikleri ortadan kaldırmaz.
Denizyolu Taşımacılığı
Denizyolunda konteyner uygunluğu, terminal beklemeleri ve Türkiye’deki dağıtım birlikte değerlendirilmelidir. Ambalajın uzun yolculuk, aktarma ve çevresel koşullara uygunluğu incelenmelidir. Nem ve yoğuşma riski ürün şartlarıyla birlikte ele alınmalıdır.
Paylaşımlı konteynerde konsolidasyon ve ayrıştırma sırasında yapılacak elleçleme açıklanmalıdır. Gönderiye ayrılmış konteynerde ise yerleşim ve boşaltma sorumlulukları belirlenmelidir. Türkiye’de limana varışla ithalatçının deposuna teslim aynı aşama değildir.
Karayolu Taşımacılığı
Uygun çıkış ülkelerinde karayolu, yabancı tedarikçinin tesisinden Türkiye’deki alıcıya uzanan hizmetler için değerlendirilebilir. Parsiyel veya komple seçiminde ürün uyumu, miktar ve teslimat ihtiyacı birlikte incelenmelidir. Aktarma noktaları ve ara depo koşulları sorulmalıdır.
Komple araç kullanılması, sınır veya alıcı kabulünde bekleme olmayacağı anlamına gelmez. Bataryalı veya başka özel kabul gerektiren ürünlerde ilgili taşıma koşulları ayrıca doğrulanmalıdır.
Demiryolu ve İntermodal Seçenekler
Uygun hat, terminal ve ekipman bağlantılarında bu hizmetler karşılaştırılabilir. Türkiye’ye giriş ve son taşıma bağlantılarıyla ara elleçleme açıklanmalıdır. Ürünün ve varsa bataryaların bütün taşıma zincirindeki kabulü doğrulanmalıdır.
İthalat ve Ürün Uygunluğunu Önceden Doğrulayın
Elektronik ürünlerde Türkiye’ye giriş ve piyasaya arz koşulları ürünün işlevine ve ilgili teknik düzenlemelere göre değişebilir. Bazı ürünler ithalatta ürün güvenliği denetimine tabi olabilir. Ancak bütün elektronik ürünler için aynı başvuru veya belge listesi kullanılmamalıdır.
TAREKS, ilgili denetimlerin risk esaslı yürütülmesine imkân veren bir sistemdir. Hangi ürün için hangi sürecin uygulanacağı güncel kapsam üzerinden doğrulanmalıdır. Taşıyıcının yükü kabul etmesi veya pakette uygunluk işareti bulunması, bütün ithalat hazırlığının tamamlandığını göstermez.
Türkiye’deki ithalatçı, yabancı tedarikçi, gümrük müşaviri ve taşıma organizatörü arasında görev paylaşımı kurulmalıdır. Yeni, kullanılmış, yenilenmiş veya tamir amacıyla gelen ürünler ayrı değerlendirilmelidir. Atık niteliği taşıyabilecek elektronikler normal ticari mamullerle aynı işlem varsayımına sahip değildir.
Nakliye Teklifi İçin Hazırlanacak Bilgiler
Farklı nakliyat firmaları tarafından verilen teklifleri karşılaştırmak için aynı ürün dosyası paylaşılmalıdır. Teklif talebinde aşağıdaki bilgiler bulunmalıdır:
- Ürünün açık tanımı, işlevi ve sevk durumu.
- Yeni, kullanılmış, yenilenmiş veya arızalı olma bilgisi.
- Varsa batarya türü, sevk biçimi ve ilgili teknik belgeler.
- Yurt dışındaki çıkış adresi ve Türkiye’deki teslimat noktası.
- Hazır olma tarihi ve istenen teslimat aralığı.
- Ürün adediyle birlikte koli, palet veya sandık sayısı.
- Ambalajlı dış ölçüler ve brüt ağırlıklar.
- İstiflenebilirlik, taşıma yönü ve üst yük sınırlamaları.
- Nem, darbe ve elektrostatik koruma gereksinimleri.
- Parti ve seri numarası takip beklentileri.
- Alıcı kabul randevusu ve boşaltma imkânları.
- Teslim şekli ve istenen hizmet kapsamı.
Teklif, Güvenlik ve Sigorta Kapsamı
Teklifte hizmet kapsamı açık olmalıdır. Yurt dışından alım, ana taşıma, Türkiye’deki terminal işlemleri ve depoya son taşıma ayrı gösterilmelidir. Vergiler, müşavirlik, kontrol, depolama ve bekleme giderleri navlunla aynı kalem kabul edilmemelidir.
Yükün değeri ve niteliğine göre güvenlik beklentileri ayrıca konuşulmalıdır. Teslim yetkisinin doğrulanması, takip ve ara depolama düzeniyle sigorta koruması farklı konulardır. Bir güvenlik uygulamasının bulunması, bütün risklerin sigortalandığını göstermez.
Taşıyıcı sorumluluğu ile ayrı yük sigortası ayrılmalıdır. Ürünün değeri, ambalajı, mevcut kondisyonu ve batarya varlığı doğru açıklanmalıdır. Kırılma, nem etkisi, hırsızlık, teknik arıza ve gecikmeye ilişkin kapsam ve istisnalar incelenmelidir.
Teslim Kontrolü ve Sık Sorulan Sorular
Teslimde paket sayısı, ürün etiketleri ve görünür ambalaj durumu ilgili kayıtlarla karşılaştırılmalıdır. Ezilme, ıslanma, paket açılması veya eksiklik varsa uygun teslim kaydı oluşturulmalıdır. Cihazın fonksiyon testi, bileşen kontrolü ve teknik kabulü ayrıca yürütülmelidir.
Her Elektronik Ürün Bataryalı Yük Sayılır mı?
Hayır. Batarya bulunup bulunmadığı ürünün gerçek teknik bilgileriyle doğrulanmalıdır. Bulunuyorsa türü ve sevk biçimi ayrıca değerlendirilmelidir.
TAREKS Süreci Bütün Elektroniklerde Aynı mıdır?
Aynı olduğu varsayılmamalıdır. Ürün kapsamı ve ilgili güncel denetim koşulları resmî kaynaklardan kontrol edilmelidir.
Hizmet Sunan Firmalar İlanlarında Neleri Belirtmeli?
Firmalar kabul ettikleri ürün gruplarını, bataryalı yük değerlendirmesini ve Türkiye’de teslimat kapsamını açıklamalıdır. nakliyat ilanları hazırlanırken teklif için gereken bilgilerin belirtilmesi, ilgili işletmelerle iletişimi kolaylaştırabilir.
Uluslararası yük taşıma hizmeti arayan ihracatçılar, ithalatçılar ve diğer yük sahipleri ile ilgili hizmetleri sunan firmalar Nakliyatilan.com’a üye olabilir. İlan yayımlama aşamasında sunulan uygun kategori ve ilan koşullarını inceleyerek ihtiyaçlarını veya hizmetlerini açıklayabilir, ilgili kişilerle iletişim kurabilirler.

