Doğal ve sentetik kauçuk ithalatında nakliye planı, ürünün yalnızca adına göre hazırlanamaz. Katı balya, tabaka, granül veya sıvı lateks biçimindeki ürünler farklı ambalaj ve elleçleme ihtiyaçlarına sahiptir. İlk adım, sevk edilecek kauçuğun ticari sınıfını, fiziksel biçimini ve üreticinin taşıma talimatını belirlemektir.
Doğal ve sentetik kauçuk, Türkiye’deki üretim faaliyetleri için yurt dışından temin edilen girdiler arasındadır. Türkiye’ye yönelik uluslararası yük taşımacılığı organizasyonunda paket ölçüleri, brüt ağırlık, kirlenmeye karşı koruma ve alıcı tesisin boşaltma imkânları birlikte değerlendirilmelidir. Katı kauçuk için hazırlanan bir sevkiyat planı, latekse doğrudan uygulanmamalıdır.
Doğal ve Sentetik Kauçuk Taşımacılığının Kapsamı
Blok ve Balya Hâlindeki Doğal Kauçuk
Teknik olarak tanımlanmış doğal kauçuk sınıfları blok veya balya biçiminde gönderilebilir. Balyalar ayrı ambalajlarla, paletli taşıma üniteleri içinde ya da üreticinin hazırladığı başka düzenlerde sunulabilir. Tek balya bilgisiyle birleştirilmiş taşıma ünitesinin bilgisi ayrı verilmelidir.
Tabaka ve Krep Biçimindeki Doğal Kauçuk
Tabaka ve krep ürünlerinde katlama, paketleme ve dış koruma biçimi tedarikçiden öğrenilmelidir. Ürünlerin tamamı standart ölçülü paletli yük olarak kabul edilmemelidir. Yüzeyle temas eden ambalaj malzemeleri ve mevcut koruyucu uygulamalar ayrıca açıklanmalıdır.
Katı Sentetik Kauçuklar
SBR, BR, EPDM, NBR ve diğer sentetik kauçuk gruplarında ticari kalite kodu önemlidir. Aynı polimer ailesinde farklı ambalajlar ve ürün özellikleri bulunabilir. Bazı ürünler balya, bazıları parçacıklı biçimde sunulabileceğinden fiziksel sevkiyat durumu ayrıca doğrulanmalıdır.
Granül, Pelet ve Kırıntı Biçimindeki Ürünler
Parçacıklı kauçuklarda torba, büyük çuval veya başka ambalaj düzenleri söz konusu olabilir. ISO’nun ham kauçuk depolamasına ilişkin açıklaması, parçacıklı ürünlerin sıcaklık ve basınç etkisi altında topaklanabileceğine dikkat çekmektedir. Bu nedenle balyalı ürünün istif ve depolama planı bu gruba aynen aktarılmamalıdır.
Doğal ve Sentetik Lateksler
Lateks sıvı biçimde sevk edildiğinde ambalaj, sızdırmazlık ve boşaltma ihtiyaçları ayrı ele alınmalıdır. Varil, ara dökme yük kabı veya tank seçeneğinin uygunluğu ilgili ürün için doğrulanmalıdır. Katı kauçukta kullanılan paket ağırlığı ve forklift planı, sıvı ürünün transfer ihtiyacını açıklamaz.
Bitmiş lastikler, kauçuk contalar ve hurda kauçuklar bu yazının ana kapsamı değildir. Hazırlanmış kauçuk karışımları da ham kauçukla aynı ürün tanımı altında değerlendirilmemeli; bileşimi ve fiziksel durumu ayrıca belirtilmelidir.
Ürün Kodu ve Fiziksel Biçim Neden Birlikte Verilmeli?
Teklif talebindeki “sentetik kauçuk” açıklaması tek başına yeterli değildir. Üretici ürün kodu, polimer grubu, fiziksel biçim ve ambalaj tanımı birlikte paylaşılmalıdır. Yağ ilaveli veya başka özellikteki ticari sınıflar varsa bunlar belgelerdeki adıyla gösterilmelidir.
Taşıma hazırlığının temelini ürüne özgü teknik ve güvenlik bilgileri oluşturmalıdır. Güncel teknik veri sayfası, varsa güvenlik bilgi formu ve üreticinin sevkiyat talimatı aynı ürün koduna ait olmalıdır. Benzer isimli başka bir ürünün bilgisi kullanılmamalıdır.
Farklı kalite veya üretim partileri aynı sevkiyatta bulunuyorsa paket numaralarıyla ayrılmalıdır. Depo ve teslim listelerinde üreticinin kullandığı tanımlar korunmalıdır. Görünüşleri benzer olan balyaların yalnızca renk veya şekille ayırt edileceği varsayılmamalıdır.
Katı Kauçukta Ambalaj ve Paket Bütünlüğü
Balya ambalajı, ürünün dış yüzeyle temasını ve paket düzenini kontrol altında tutmaya yardımcı olur. Film, torba, kutu veya taşıma kasası bulunan ürünlerde ambalajın hangi bölümlerinin korunacağı tedarikçiden öğrenilmelidir. Sevkiyat öncesinde yırtık, açılma ve ürünün dışarı taşması kontrol edilmelidir.
Ürün üzerine yabancı lif, toz veya başka malzeme bulaşmasını önleyecek hazırlık yapılmalıdır. Açılmış balyalar temiz olmayan zemine bırakılmamalıdır. Hasarlı ambalajın nasıl yenileneceği üreticiyle kararlaştırılmalıdır.
İç ambalaj filminin üretim sürecinde çıkarılıp çıkarılmayacağı da ürün bazında öğrenilmelidir. Bazı ürünlerde kullanılan ambalaj düzeninden hareketle bütün kauçuk filmlerinin aynı şekilde işlenebileceği söylenmemelidir. Nakliye ekibi ambalajı kendi kararıyla değiştirmemelidir.
Ölçü, Ağırlık ve Taşıma Ünitesi Bilgileri
Tek balya ağırlığı ile paletli ünitenin brüt ağırlığı ayrı hazırlanmalıdır. Kutular, kasalar ve destekler toplam sevkiyat ağırlığına dahil edilmelidir. Paket dışında kalan ambalaj veya destek parçaları dış ölçülerde gösterilmelidir.
- Tek balya, torba veya kap adedi.
- Birleştirilmiş taşıma ünitesi sayısı.
- Her ünitenin dış ölçüleri.
- Birim ve toplam brüt ağırlık.
- Ürün kodu ve parti numarası.
- İstif, destekleme ve elleçleme kısıtları.
Lateks için net ürün miktarıyla kap dahil brüt ağırlık da ayrılmalıdır. Tank veya başka dökme taşıma seçeneği incelenecekse miktar, ürün bilgileri ve transfer koşulları ilgili işletmeciyle paylaşılmalıdır. Yalnızca litre bilgisi üzerinden araç kapasitesi kararı verilmemelidir.
Sıcaklık, Basınç ve Bekleme Koşulları
Doğal ve sentetik kauçuklar için tek bir sıcaklık aralığı uygulanmamalıdır. Ürünün ticari sınıfı, ambalajı ve üreticinin depolama talimatı esas alınmalıdır. Özellikle parçacıklı ürünlerde basınç ve sıcaklık etkisi, ambalaj ve istif kararında değerlendirilmelidir.
Taşıma ve depolama koşulları güzergâhın tamamını kapsamalıdır. Araç içindeki koruma kadar terminalde, aktarma sahasında veya alıcı depoda bekleme koşulları da açıklanmalıdır. Doğrudan güneş, ısı kaynağı veya dış ortam etkilerine ilişkin üretici uyarıları taşıma ekibine iletilmelidir.
Özel sıcaklık kontrolü talebi varsa ürün belgesiyle doğrulanmalıdır. Her kauçuk sevkiyatında frigorifik araç gerekeceği varsayılmamalıdır. Aynı şekilde standart araç kullanımının her ürün için yeterli olacağı da önceden kabul edilmemelidir.
Latekste Ambalaj ve Boşaltma Planı
Lateks sevkiyatında kapların ürünle uyumu ve kapatma düzeni tedarikçiden doğrulanmalıdır. Varil veya ara dökme yük kabıyla gönderimde kapların mevcut durumu, sızıntı bulguları ve etiketleri kontrol edilmelidir. Ambalajların istiflenebilirliği kendi teknik bilgileri üzerinden değerlendirilmelidir.
Tank seçeneğinde tankın uygunluğu, önceki yük bilgisi, temizlik durumu ve alıcı tesisin bağlantıları incelenmelidir. Ürün transferinde kullanılacak pompa, hortum ve diğer ekipmanın kim tarafından sağlanacağı açıklanmalıdır. Her lateks için aynı karıştırma veya transfer yöntemi önerilmemelidir.
Türkiye’deki alıcının kapları mı teslim alacağı, yoksa ürünü kendi deposuna mı aktaracağı belirlenmelidir. Transfer sonrası ambalaj veya ekipman dönüşü varsa bu işlem teklif kapsamına eklenmelidir. Fiziksel teslim ile ürün transferinin tamamlanması aynı aşama olmayabilir.
Yükleme, İstifleme ve Sabitleme
Katı ürünlerde palet, kasa veya paketlerin kaldırma yöntemleri önceden belirlenmelidir. Paket bağları, uygunluğu doğrulanmadan kaldırma noktası olarak kullanılmamalıdır. Forkliftin kapasitesinin yanında paket ölçüsüne uygun erişimi de değerlendirilmelidir.
Üst üste istifleme izni ürün ve ambalaj bazında verilmelidir. Alttaki balyalara veya torbalara uygulanacak baskı, yalnızca ambalajın dış görünüşüne göre kararlaştırılmamalıdır. Bozulmuş veya şekil değiştirmiş paketler yükleme öncesinde ayrılarak değerlendirilmelidir.
Araç üzerindeki sabitleme, paketleri bir arada tutan ambalajdan ayrı hazırlanmalıdır. Kayma, devrilme ve birbirine baskı sonucu oluşabilecek hasarlar dikkate alınmalıdır. Sıvı kaplarda ise ambalaj bütünlüğünü koruyan uygun yerleşim ve sabitleme düzeni kullanılmalıdır.
Karayolu, Denizyolu ve Parsiyel Seçenekleri
Türkiye’ye taşımada karayolu, denizyolu veya bağlantılı seçenekler çıkış noktasına, miktara ve ürün biçimine göre karşılaştırılabilir. Katı balyalarla sıvı lateks için aynı taşıma ekipmanının uygun olduğu varsayılmamalıdır. Aktarma noktalarındaki elleçleme imkânları da seçimde dikkate alınmalıdır.
Konteyner kullanılacaksa iç alanın temizliği, kuru veya ürüne uygun durumda olması ve önceki yükten kalan kalıntılar kontrol edilmelidir. Paket yerleşimi, ağırlık dağılımı ve Türkiye’de boşaltma yöntemi birlikte planlanmalıdır.
Parsiyel ve komple taşıma, taşıma türünden ayrı bir seçimdir. Parsiyelde diğer yüklerle uyum, ortak elleçleme alanı ve aktarma sayısı sorulmalıdır. Hassas ambalajlı veya özel koşul isteyen ürünlerde tahsisli alan seçeneği değerlendirilebilir.
ADR ve Diğer Taşıma Sınıflandırmaları Nasıl Belirlenir?
Doğal kauçuk, sentetik kauçuk veya lateks adı üzerinden tek bir tehlikeli yük sınıfı verilmemelidir. Değerlendirme, sevk edilen ticari ürünün bileşimi ve güncel güvenlik bilgileri üzerinden yapılmalıdır. Katı bir polimerle katkı içeren sıvı karışım aynı kabul edilmemelidir.
İlgili taşıma türü için ürünün sınıflandırması üretici veya yetkili uzmanla doğrulanmalıdır. Karayolundaki değerlendirme denizyoluna kendiliğinden aktarılmamalıdır. Makalede genel bir ADR zorunluluğu varsaymak yerine, teklif dosyasına doğru ürün bilgilerinin eklenmesi gerekir.
Türkiye’ye İthalat ve Depoya Teslim Hazırlığı
Ticari belgelerde ürünün doğal veya sentetik olduğu, fiziksel biçimi ve üretici kodu açıkça yazılmalıdır. Kauçuk hammaddesi, hazırlanmış karışım ve hurda malzeme aynı ürün adı altında toplanmamalıdır. Güncel ithalat işlemleri ve varsa belge ihtiyaçları ürün bazında ilgili uzmanlarla doğrulanmalıdır.
Alıcı depoda paket boşaltma veya sıvı transfer imkânları hazır olmalıdır. Kontrol sırasında ambalajın açılması ya da ilave elleçleme gerekebilecekse ürün koruması ve yeniden ambalajlama sorumluluğu belirlenmelidir. Bekleme koşulları da teslim planına dahil edilmelidir.
Nakliye Teklifi İçin Hangi Bilgiler Paylaşılmalı?
nakliyat firmaları ile karşılaştırılabilir teklifler üzerinden görüşmek için aynı ürün ve paket dosyası kullanılmalıdır.
- Çıkış adresi ve Türkiye’deki teslim noktası.
- Kauçuk türü, ticari ürün kodu ve fiziksel biçimi.
- Teknik veri sayfası ve ilgili güvenlik bilgileri.
- Paket veya kap sayısı, dış ölçüler ve brüt ağırlıklar.
- Üreticinin depolama, istif ve elleçleme talimatları.
- Mevcut ambalaj durumu ve güncel fotoğraflar.
- Lateks için ambalaj veya tank ve transfer beklentileri.
- Aktarma, ara depolama ve teslim randevusu.
- Yükleme ve boşaltma ekipmanlarının sorumluları.
Teklifte taşıma ve teslim hizmetlerinin kapsamı açıklanmalıdır. Ana taşıma, terminal işlemleri, bekleme, depolama, iç nakliye ve boşaltma farklı kalemlerdir. Lateks transferi veya ambalaj dönüşü isteniyorsa ayrıca belirtilmelidir.
Teslim Kontrolü ve Hasar Kaydı
Teslimde ürün kodları, parti numaraları ve paket adetleri karşılaştırılmalıdır. Yırtık ambalaj, kirlenme, şekil bozulması veya sızıntı varsa fotoğraf ve teslim kaydı oluşturulmalıdır. Sorunlu paketler mümkünse diğer yüklerden ayrılarak ilgili taraflarla değerlendirilmelidir.
Fiziksel teslim, ürünün üretimde kullanılabilirliğinin kabulü değildir. Numune alma ve kalite kontrolleri satışta kararlaştırılan yöntemle yürütülmelidir. Taşıma kaydıyla teknik kalite kabulü ayrı tutulmalıdır.
Taşıyıcının sorumluluğu ile ayrıca düzenlenebilecek emtia nakliyat sigortası aynı kapsamı ifade etmez. Sigorta değerlendirmesinde ürünün mevcut durumu, ambalajı, aktarmalar ve özel taşıma koşulları doğru açıklanmalıdır. Teminat kapsamı poliçe üzerinden incelenmelidir.
Sık Sorulan Sorular
Katı kauçuk ve lateks aynı şekilde taşınır mı?
Hayır. Katı paketlerde kaldırma ve istif; sıvı latekste ise ambalaj, sızdırmazlık ve transfer koşulları ayrıca değerlendirilmelidir.
Her kauçuk sevkiyatında sıcaklık kontrollü araç gerekir mi?
Gereklilik ürüne özgü talimatla belirlenmelidir. Bütün kauçuk grupları için ortak araç veya sıcaklık koşulu uygulanmamalıdır.
Kauçuk ithalatında ADR otomatik olarak gerekli midir?
Ürün adına bakılarak karar verilmemelidir. Ticari ürünün güncel güvenlik bilgileri ve ilgili taşıma türü üzerinden sınıflandırma doğrulanmalıdır.
Taşıma hizmeti sunan firmalar ithalatçılara nasıl ulaşabilir?
Firmalar, Türkiye’ye taşıma yaptıkları güzergâhları ve sağlayabildikleri terminal, iç nakliye veya boşaltma hizmetlerini nakliyat ilanları üzerinden açıklayabilir. Katı ve sıvı ürünler için hizmet kapsamını ayrı belirtmeleri uygun eşleşmeleri kolaylaştırır.
Uluslararası yük taşıma hizmeti arayan ihracatçılar, ithalatçılar ve diğer yük sahipleri ile ilgili hizmetleri sunan firmalar Nakliyatilan.com’a üye olabilir. İlan yayımlama aşamasında sunulan uygun kategori ve ilan koşullarını inceleyerek ihtiyaçlarını veya hizmetlerini açıklayabilir, ilgili kişilerle iletişim kurabilirler.

